Wstęp:
Niniejszy artykuł dedykuje osobom, które zaczynają hodowle wspaniałych i egzotycznych zwierząt jakimi są
ptaszniki, lub posiadającym w swojej hodowli gatunki nie plotące dużych ilości pajęczyny. Osoby takie zapoznają się z podstawowymi informacjami dotyczącymi budowy gniazda, funkcji pajęczyny i będą mogli zobaczyć wszystkie opisywane elementy na zdjęciach.
Jak urządzić terrarium, aby ptasznik mógł swobodnie wybudować gniazdo:
Jest to podstawowa kwestia, ponieważ jeżeli nie zapewnimy odpowiednich elementów wystroju nici z pięknego i rozłożystego gniazda. Urządzając
terrarium należy wstawić korzeń lub poukładać kamienie w taki sposób aby opierały się o siebie na wzajem, o ścianę, aby się nie zawaliły i jednocześnie aby było pod nimi puste miejsce.*. Dla pająków nadrzewnych w
terrarium powinien znajdować się jeden korzeń lub więcej ułożone w taki sposób aby była możliwość oparcia gniazda o korzenie i ścianę
terrarium ponad podłożem. Należy pamiętać ( szczególnie przy pająkach naziemnych ) aby na podłożu znajdowały się wystające elementy np. kamień, jakaś roślinka. Pozwoli to na zaczepienie nici i rozbudowę gniazda w bardziej złożony sposób.
*prawidłowy sposób ustawienia korzenia widnieje na pierwszym zdjęciu.
Etapy budowy gniazda:
Na wstępie zaznaczam, że przedstawione etapy mają na celu ogólne wyobrażenie sobie jak powstaje pajęczy dom. Nie dzieją się identycznie tak jak jest napisane poniżej, ponieważ pająk wykonuje wiele etapów jednocześnie. Inny obserwator może zaobserwować inne etapy jak i również inną chronologie.
1) Rozeznanie na nowym terenie i wybranie dogodnego terenu pod budowę gniazda,
2) Rozpoczęcie budowy,
3) Pokrycie terenu na około przyszłego gniazda nićmi informacyjnymi i łownymi*
4) Budowa komory właściwej ( miejsca gdzie
ptasznik spędza noce w gnieździe i przebywa najwięcej czasu),
5) Stopniowe poszerzanie komory właściwej,
6) Budowa komór pobocznych, wzmacnianie konstrukcji gniazda,
7) Budowa charakterystycznych kolistych wejść, wyjść i przejść pomiędzy komorami,
8) Poszerzanie gniazda w kierunkach skrajnych od komory właściwej, wzmacnianie konstrukcji gniazda,
9) Wzmacnianie ścian gniazda torfem lub innym podłożem ( ja stosuje chipsy kokosowe, czyli duże kawałki włókna kokosowego, które wydają się być idealne do tego etapu pracy. Więcej poniżej.),
10) Równanie powierzchni styku gniazda z podłożem, poszerzanie komór,
11) Ciągła rozbudowa,
12) Ewentualna naprawa uszkodzeń wynikłych podczas polowania i wciągania szamoczącej się ofiary do gniazda.
* Wiele osób nie uważa, że
ptasznik używa pajęczyny bezpośrednio w celach łownych tylko jako źródła informacji co dzieje się w jego bliskim otoczeniu. Oczywiście jest to prawda, ale karmówka praktycznie zawsze prędzej czy później zaplącze się w pajęczynę co uniemożliwi ucieczkę, a poinformuje ptasznika o posiłku.
Ad.
2:
Po wybraniu miejsca,
ptasznik przystępuje do pracy. Dokładnie zwiedza wybrany teren i wykonuje pierwsze oprzędy terenu. Obracając się pokrywa delikatną warstwą pajęczyny wszystko na około siebie. Należy pamiętać również, że pajęczyna ma właściwości bakteriobójcze. Izoluje pająka przed pleśnią i brudem środowiska zewnętrznego.
Ad.4:
Stopniowo pokrywając teren oprzędem pająk buduje sobie miejsce gdzie będzie spędzał czas. W przypadku mojej chromki była to jakby tuba zawieszona pomiędzy korzeniem a ścianą
terrarium. Zaznaczona jest na zdjęciach. Pająk tam spędza czas gdy nie rozbudowuje gniazda, lub nie robi czegoś innego.
Ad.5:
Wraz z rozbudową gniazda,
ptasznik poszerza sobie komorę właściwą, czyli po prostu buduje sobie dołączone lub oddzielne pomieszczenie gdzie będzie spędzać czas. U mojego pająka było to dobudowanie komory, pod istniejącą już komorą, przy samym podłożu.
Ad.7:
Jest to jeden z etapów, które dzieją sie przez cały czas budowy gniazda. Pająk oplatając wszystkie powierzchnie pajęczyną rozchyla na boki niektóre nici. W ten sposób powstaje koliste przejście, wejście lub wyjście z gniazda.
Ad.8:
Jest to proces rozbudowy gniazda.
Ptasznik po prostu dorabia kolejne nici do gniazda i zaczepia je o elementy które wcześniej nie były opajęczynowane. Rozbudowa odbywa się w kierunkach skrajnych od komory właściwej, kierunki zaznaczone są na zdjęciach.
Ad.9:
Nasz budowniczy zbiera duże fragmenty podłoża z podłogi gniazda lub z terenu przed gniazdem, kłami odczepia je od podłoża, przenosi na miejsce i skrupulatnie przyczepia do ścian gniazda wszystko zapajęczynowujac.
Ad.10:
Pajączek odrywając kłami wystające fragmenty podłogi gniazda równa powierzchnie. Przenosi z miejsca na miejsce nawet najdrobniejsze wystające fragmenty podłoża. Zaobserwowałem kilka razy, jak chromka tarła delikatnie odwłokiem po podłodze wygładzając i ubijając ją. Muszę się jeszcze temu dokładnie przyjrzeć, bo może ta czynność ma na celu co innego. Co do poszerzania komór to odbywa sie to tak, że po prostu pająk odpycha odnóżami ściany gniazda w kierunku zewnętrznym, jednocześnie te fragmenty ściany, które były na podłożu a teraz stały się ścianą mają poprzyczepiane kawałki podłoża, sprytne...
Elementy składowe gniazda:
Patrząc na zdjęcie gniazda albo na gniazdo na żywo tak naprawdę nie zdajemy sobie sprawy, z obecności jakichś elementów, które pełnią różne funkcje. Dla większości gniazdo to dom pająka z jakimiś korytarzami i wejściem/ wyjściem. Prawda jest taka, że budowa jest troszkę bardziej skomplikowana.
Wyróżniamy następujące elementy:
- element, na którym opiera się gniazdo,
- wyjście, wejście,
- komora właściwa,
- komora poboczna,
- nici łowne i informacyjne,
- obszary dobudowywane,
- przejścia z komory do komory,
- ściana(y) działowe.
Oto powyższe elementy na przykładzie gniazda mojego ptasznika:
A tak prezentuje się gniazdo:
Tutaj mamy właściciela gniazda:
Objaśnienia: 2- górne wyjście z gniazda, pajączek siedzi powyżej wyjścia i ogrzewa się tuz pod żarówką,
3- lewe dolne wyjście/wejście do gniazda,
4- prawe dolne wyjście/wejście do gniazda, pomiędzy ścianą a korzeniem mamy komorę poboczną
5- nici łowne i informacyjne przed gniazdem,
6- kuliste przejście do komory a jednocześnie wejście do gniazda,
7- wzmocniona torfem ściana oddzielająca gniazdo od reszty
terrarium,
9- komora właściwa, to było pierwsze miejsce wybudowane z całego gniazda,
10- jak widać pajączek dobudował komorę poniżej i w niej również spędza czas,
strzałki- pokazują aktualny kierunek rozbudowy gniazda.
Uwagi końcowe:
- artykuł napisany wyłącznie na podstawie obserwacji,
- przepraszam za oprawę graficzną zdjęć ( tak wykonana w Paincie) ale nie mam umiejętności aby zrobić to ładniej,
- zdjęcia są moją własnością i nie życzę sobie aby ktoś je wykorzystywał bez mojej wiedzy,
- gdy robiłem oznaczenia na zdjęciach coś mi się pomieszało i stąd dziwna numeracja ;)
Mam nadzieje, że artykuł się podoba i przybliżył Wam proces budowy jak i samą budowę pajęczego gniazda. Należy traktować go raczej jako ciekawostkę a nie jakieś ważne informacje.
Pozdrawiam, Vadre.
Zakładki